تبلیغات
درد دلی غریبانه - چشم ها را باید شست، جور دیگر باید دید...!

چشم ها را باید شست، جور دیگر باید دید...!

نویسنده :عباس جبلی
تاریخ:جمعه 2 مرداد 1394-01:47 ق.ظ

توی تعطیلات عید فطر تهران خیلی خلوت شده بود. همه رفته بودند تا خستگی یک ماه رمضان رو از تنشان به در کنند. البته خیلی ها هم مثل ما نتوانستند جایی بروند و توی همین تهران ماندند. در این ایام خیلی ها مسئول جمع آوری فطریه بودند. در یکی از چهار راه های محله مان شاید پنج نفر، هر کدام 3 یا 4 صندوق از کمیته امداد و بهزیستی گرفته تا صندوق های دیگر به دست داشتند. به فاصله چند صد متری از همین چهار راه هم یه سری افراد با کمترین امکانات، یک صندلی و میز انجام وظیفه میکردند!

چند سال پیش بعد از نماز عید در مسیر زیارت امامزاده حسن(ع)، شنیدم یکی از افرادی که در این مسیر پای صندوق نشسته بود با اشاره به میزان پولی که در صندوق ریخته شده بود به دوستش میگفت زیاد جمع نشده، ولی حداقل پول خودمان در آمده!

واقعا جای سوال است چرا باید انقدر صندوق با عناوین مختلف، ثابت و سیار در کل شهر نه در روز عید فطر، بلکه در هر مناسبتی و در طول سال وجود داشته باشه. واقعا چرا؟


و اینکه دیده میشود بعضی با مراجعه به منازل به اصرار زیاد، اهل خانه را مجاب می کنند تا صندوقی از ایشان تحویل بگیرند و اگر صاحب خانه بگوید صندوق داریم و نیاز نداریم؛ در پاسخ می گویند اشکالی ندارد و این را هم بگذارید کنار بقیه صندوق ها! بعد از چند ماه هم که برای جمع کردن پولها مراجعه می کنند، اگر پولی در صندوق نباشد و یا کم باشد با کنایه با صاحب خانه صحبت می کنند و اگر هم صندوق نباشد هزینه صندوق را از صاحب خانه می گیرند. صندوق هایی که با عبارات مقدس اهل بیت(ع) مزین شده و متصدیان تحویل آن با احساسات مذهبی صاحبان منازل که بیشتر هم در جنوب شهر هستند بازی می کنند.

از دوستان شنیدم برخی از مسئولین این صندوق ها (چه با مجوز و چه بدون مجوز) با دادن پورسانت برای تحویل صندوق، کسب و کاری بهم زده اند! بدین طریق که برای هر صندوق و رسیدی که از صاحب خانه اخذ می شود مبلغی را به متصدی (همان بازاریاب) داده و همچنین هنگام جمع آوری مبالغ، یا درصدی از پول های جمع شده و یا مبلغی را به صورت کلی به متصدی می دهند؛ واقعا جای تأسف دارد.

چرا ما به جای جا انداختن فرهنگ صحیح صدقه، که همان کمک به همنوع با اولویت خویشان نزدیک و اطرافیان با کوتاهترین مسیر توام با عزت، حفظ حریم شخصی و آبرومندانه، به دنبال افزایش تعداد مراکزی هستیم که "مردم را از مردم" دور میکند.

مگر نه اینکه امام علی(ع) به نقل از رسول خدا (ص) ‏فرمود: شروع كن از كسى كه مخارج ایشان را تأمین می‌كنى. مادرت، پدرت، خواهرت، برادرت. سپس هر كه نزدیک‌تر است و صدقه پذیرفته نیست در حالى كه یكى از بستگان، فقیر و محتاج باشد. (شیخ مفید، الإختصاص، ص 219)

و یا اینکه وقتی از امام صادق (ع) پرسیده شد: آیا صدقه دادن به فقیرانى كه بر در خانه‌ ها می‌آیند بهتر است یا به خویشاوندان؟ آن حضرت فرمود: «بهتر آن است كه صدقه را براى خویشان خود بفرستد، و این اجر و پاداش بیشترى دارد» (شیخ صدوق، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص142)‏

حتی اگر این فامیل، دشمنی هم با انسان داشته باشد باز هم کمک به وی دارای ثواب زیادتری می‌باشد، چنانچه از رسول خدا (ص) سوال شد كه كدام قسم صدقه از سایر صدقات ثوابش بیشتر است؟ پیامبر(ص) فرمود: صدقه دادن به رَحِم و خویشاوندى كه كینه شخص‏ صدقه دهنده را به دل داشته باشد. (کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج ‏4، ص10)

حتی در دادن صدقات واجب به افراد بی دین نیز در قرآن اینگونه سفارش شده: همانا زکات فقط از آن فقراء و مساکین و عاملان زکات و نیز برای آنانکه دلهایشان را جلب کنند و برای آزاد کردن بندگان و قرض داران و صرف در راه خدا و نیز برای در راه ماندگان است و این قراری واجب از جانب خداست وخدا دانا و درست کردار است. (توبه، 60)

امام باقر(ع) درباره فلسفه این مورد از زکات، چنین می‌فرماید: خداوند عزّوجلّ به پیامبر گرامی اسلام(ص) دستور داد، با کمک و دست‌گیری کردن با مال و بخشش نمودن به کسانی که خدا را یگانه می‏دانند و از پرستش بت‌ها دست برداشته‌اند اما در پاره ای از احکام، معرفت به دین اسلام در دل آنها وارد نشده است، آنان را به اسلام و مسلمانى الفت دهد تا دین و مذهب به اعماق وجودشان راه یافته و بر دینى که بدان در آمده‏ و بر آن اقرار کرده‏اند پایدار بمانند». (کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج2، ص410 411)

و همچنین  این حکایت؛ شبی موقع صرف شام، علامه بحرالعلوم (ره)، سید را به منزل خویش احضار كرد و وقتی شاگرد به منزل استاد ‌رسید، دید استاد كنار سفره نشسته و دست به غذا نمی‌زند. علامه بحرالعلوم با خشم شاگرد را مورد عتاب قرار داده و فرمود: سیدجواد! از خدا نمی‌ترسی، از خدا شرم نداری؟ شاگرد كه متحیر مانده بود، تقصیر خود را از استاد جویا شد؟ ظاهراً سیدجواد عاملی، همسایهای داشت كه هفت شبانه‌روز چیزی برای خوردن نداشتهاند و خرما از بقال قرض ‌كرده بودند و روز هفتم دیگر بقال به او قرض نداده و او شرمنده شده بود. شاگرد اظهار بی‌اطلاعی کرد! علامه او را مورد توبیخ قرار داد كه: «همه داد و فریادهای من برای این است كه چرا اطلاع نداشتی؟ وگرنه، اگر باخبر بودی و كمك نمی‌كردی، مسلمان نبودی و یهودی بودی». سپس سینی غذای بزرگی را كه آماده كرده بود، با مقداری پول به شاگرد داد، تا به همسایهاش برساند

اکثر علما نیز دادن زکات فطره را هم در خویشان و همسایگان دیده اند مانند نظر آیت الله خامنه ای: 

آیا جایز است زكات فطره را به عنوان هدیه، به خویشاوندان آبرومند و مستحق داد؟

ج: مى‌‏ تواند به عنوان هدیه بدهد و لازم نیست به او بگوید زكات فطره است؛ ولى باید در نیّت قصد زكات كند. و آیا دادن فطریه به برادر جایز است؟

ج: اگر فقیر باشد جایز است؛ بلكه اختصاص زكات فطره به خویشاوندان و همسایگان و كسانى كه به‌ خاطر دین ترك وطن كرده‌‏ اند و فقها و خردمندان و غیر آن‌ها كه داراى امتیازاتى باشند، مستحب است.

تا جایی که برخی مراجع فرموده اند اگر در شهرتان مستمندی باشد و فطریه ات را به شهر دیگری بفرستی، هنوز دِین خود را ادا نکردی و بر گردنت مانده است(1). (لینک)

نمی خواهم بگویم تمام آنان که در این مسیر زحمت میکشند به این قصد و نیت کار می کنند؛ خیر؛ بلکه باید این مسیر را به سمتی پیش بُرد که همه مردم، خود یه صندوق خیریه و کمیته امداد باشند و از توانایی های خود در مسیر رفع نیازهای خانواده، قوم و خویش، همسایگان، نیازمندان محله و ... قدم بردارند و خود غیر از نیت خیر، در این مسیر هم انجام وظیفه نموده و با اطمینان مساعدت خویش را به نیازمند واقعی که خود بر آن آگاهند، با کوتاهترین مسیر ممکن برسانند. راه های بسیار ساده ای که می توان به آنها فکر کرد؛ راه هایی که هم آبرومندانه باشد هم مخفیانه؛ شاید قصاب محله، فروشگاه های زنجیره ای و یا پست حواله خرید یا بن کالا و یا حتی پول نقد و خیلی راه هایی که میتواند جامعه ما به مسیری ببرد که همه هوای همدیگر را داشته باشند و در فکر این باشند که چگونه می توانند دیگری را کمک کنند. به شخصه معتقدم نیت کردن و پولی را به صندوق انداختن درصد کمی از این کار بزرگ است و درصد زیادی از این مهم، پیدا کردن نیازمند و یاری نمدن آن است. این امر اثر مثبت بیشتری را در جامعه خواهد گذاشت.

منکر این هم نیستم، نهادهایی که در این مسیر در حال فعالیتند جمع آوری شوند اما می شود با کمترین هزینه و بیشترین راندمان، مردم را در این مسیر فعال کرد؛ مانند برنامه ماه عسل و یا برنامه خندوانه که با یک فراخوان، هزاران نفر خیّر را با بیشترین پتانسیل و کمترین زمان و اتلاف نیروی انسانی، شناسایی و به کار گرفتند. مردم عزیز ما به حق نشان داده اند همیشه در همه صحنه ها حضور فعال دارند و فقط مسیر باید قابل اعتماد، شفاف و مطمئن باشد.

به نظر من اگر هم در فامیل و همسایه فرد نیازمندی نیست می توان این ظرفیت ها را در مراکز معتبر محلی و امنای محلی متمرکز کرد. مانند مساجدی که به عنوان مساجد مادر در طول سال فعالیت دارند و چه بسا بسیاری از آنها خانواده های زیادی را تحت پوشش دارند. این امر نکات مثبت بسیاری دارد و به جای طی شدن یک پروسه طولانی، با کمترین واسطه، مساعدت ها به دست نیازمند میرسد و اینکه خانه به خانه، کوچه به کوچه و محله به محله فقیری دیده نخواهد شد؛ و همچنین دیگر حق الزحمه ای برای متصدیان بی شمار این فرایند در نظر گرفته شده و این بودجه بیشتر و سریع تر به دست نیازمندان خواهد رسید.

قصد ورود به درآمدها و هزینه های کمیته امداد و بودجه چندین برابری اش نسبت به سازمان های عریض و طویلی مانند صداوسیما و اینکه چرا با این همه بودجه باز در هر چهار راهی کودکان و نوزادانی روی دوش مادرشان مشغول تکدی گری هستند را ندارم(2) (1 و 2 و 3) و به قول احسان علیخانی  از نیت صریح كمیته امداد و محكم ترین وصیت امیرالمومنین(ع) كسی تردید ندارد اما به ما هم كمی حق بدهید؛ همچنین  به قول مهندس فتاح که چندی است کار سخت ریاست کمیته امداد را بر عهده گرفته، این شجره طیبه را امام عظیم الشان به عنوان اولین نهاد تاسیس كردند و نام امام بزرگوار هم بر سر در كمیته امداد است شاید اشكالاتی وارد بوده و باشد اما این اشكالات قابل رفع است.(3) (لینک)  ولی میدانم اگر فرهنگ صحیح کمک به همنوع به مدد رسانه ها و هنرمندان و صاحبان نظر در میان همه مردم به درستی جا بیفتد شاید زمانی نیازی به وجود این همه صندوق صدقات و یا مراکز کمیته امداد و صندوق های متنوع خیریه نباشد.

باید حواسمان به همدیگر باشد. باید فریاد سکوت همسایه مان را بشنویم، باید از چهره کودکانی که شاید روزی چند بار میبینیم شان فهمید آنچه را قابل گفتن نیست. باید از وصله های کفش و لباسشان فهمید، نیازی به قربانی گوسفند در محک نیست، نیازی نیست در برنامه جشن رمضان رفته و آنجا نیت خیرمان را عملی کنیم، نیازی نیست عکس کودکانی را که روی کارت تعبیه شده ببینیم و کمکی کنیم، نیازی نیست و نیازی نیست... فقط باید بهتر ببینیم و بشنویم.

باید از خودمان شروع کرد، باید برای خانه ی همسایه مان هم ، چراغ آرزو کنیم، قطعا حوالی خانه مان روشن تر خواهد شد...

 

 

منابع:


1-    پرداخت فطریه به اقوام و فامیل فقیر

http://hadana.ir/%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D9%81%D8%B7%D8%B1%D9%8A%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%85-%D9%88-%D9%81%D8%A7%D9%85%D9%8A%D9%84-%D9%81%D9%82%D9%8A%D8%B1/

2-    بودجه کمیته امدد

http://www.asriran.com/fa/news/379314/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%DA%A9%D9%85%DB%8C%D8%AA%D9%87-%D8%A7%D9%85%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%DA%86%D9%82%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AC%D8%AF%D9%88%D9%84

 

http://www.asriran.com/fa/news/379314/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%DA%A9%D9%85%DB%8C%D8%AA%D9%87-%D8%A7%D9%85%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%DA%86%D9%82%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AC%D8%AF%D9%88%D9%84

 

http://www.seratnews.ir/fa/news/23829/%DA%A9%D8%A7%D8%AE-%D9%86%D8%B4%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%85%DB%8C%D8%AA%D9%87-%D8%A7%D9%85%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%DA%A9%D9%88%D8%AE-%D9%86%D8%B4%DB%8C%D9%86%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C-%D8%B1%D8%B3%D9%86%D8%AF-%D8%B9%DA%A9%D8%B3

 

3-     

http://www.chaharah.com/News/23280802/%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D8%AF-%D8%B5%D8%B1%DB%8C%D8%AD-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%AE%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D8%B5%D9%85%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%81%D8%AA%D8%A7%D8%AD

 




داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
manicure
پنجشنبه 31 فروردین 1396 01:43 ب.ظ
Amazing! Its in fact amazing post, I have got much
clear idea concerning from this paragraph.
BHW
یکشنبه 27 فروردین 1396 06:17 ب.ظ
We are a group of volunteers and starting a
new scheme in our community. Your web site offered us with valuable information to work on. You've
done an impressive job and our whole community will be grateful
to you.
BHW
جمعه 25 فروردین 1396 07:33 ب.ظ
Valuable information. Lucky me I discovered your site by chance, and I am stunned
why this accident did not happened earlier! I bookmarked it.
manicure
یکشنبه 20 فروردین 1396 12:17 ب.ظ
Hi to every body, it's my first pay a visit of this blog; this web
site includes amazing and genuinely excellent stuff in support of readers.
manicure
جمعه 18 فروردین 1396 06:07 ب.ظ
Appreciate this post. Let me try it out.
سحرناز
جمعه 2 مرداد 1394 02:09 ق.ظ
سلوم!
آفرین بر تو
موفق و موید باشی

نسترن
جمعه 2 مرداد 1394 02:06 ق.ظ
سلام عزیزم
وب خیلی خوبی داری
خوشحال میشم به منم سر بزنی
محمد
جمعه 2 مرداد 1394 02:03 ق.ظ
سلام
قشنگه
ممکنه به وب ما هم سر بزنی و نظرات قشنگتون رو بدین؟
خیلی ممنون میشم
سحرناز
جمعه 2 مرداد 1394 02:01 ق.ظ
سلام خوبین؟!
وب زیبایی دارید،ایشالا که همیشه موفق باشید.
میشه ازتون خواهش کنم از وب منم دیدن کنید
ممنونم و منتظرتونم
کامیار
جمعه 2 مرداد 1394 01:58 ق.ظ
مطالب وبلاگت قشنگه !

سارا
جمعه 2 مرداد 1394 01:55 ق.ظ
سلام !

وبلاگ خیلی زیبایی داری!


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر